नोटले निम्त्याएको १० समाचारहरु १३ फागुन २०८२ बुधवार

१. सुशासन र स्वनियमनविना जोगिँदैन सहकारी https://www.onlinekhabar.com/2026/02/1878306/cooperatives-cannot-survive-without-good-governance-and-self-regulation

नेपालका सहकारीहरूमा नगद निर्भरताले पारदर्शिता अभाव, कालोधन प्रयोग, धोकाधडी र सुशासन समस्या बढाएको छ, जसले सदस्यहरूको बचत जोखिममा पारेको छ। नोट खारेजीको आवश्यकता छ किनकि यसले ठूला नगद कारोबार र अवैध धन नियन्त्रण गरी सहकारी घोटाला रोक्छ। डिजिटल भुक्तानीको व्यापक प्रवर्द्धनले ट्रान्जेक्सन ट्र्याक गर्न सकिने रेकर्ड बनाउँछ, पारदर्शिता बढाउँछ र नगद निर्भरता घटाउँछ। सुशासन र स्वनियमनसँगै यी कदम अपनाए मात्र सहकारीहरू दिगो र विश्वसनीय बन्न सक्छन्।

२. विदेशी मुद्रासहित स्वीडिस नागरिक पक्राउ https://www.onlinekhabar.com/2026/02/1878122/swedish-citizen-arrested-with-foreign-currency

त्रिभुवन अन्तर्राष्ट्रिय विमानस्थलमा सिचुवान एयरलाइन्समार्फत चीन जान लागेकी स्वीडिस नागरिक कोनोचोक खन्द्रोलाई विदेशी मुद्रासहित पक्राउ गरिएको छ । उनसँग अमेरिकी डलर १० हजार ५ सय, युरो २६ हजार ७ सय, चाइनिज युआन ७ हजार ४ सय र स्वीडेनको मुद्रा ४३ हजार फेला परेको थियो । यो घटना नेपालमा नगदमा आधारित कारोबार र विदेशी मुद्रा तस्करीको जोखिमलाई उजागर गर्छ । नोट खारेजीको आवश्यकता छ किनकि यसले ठूला नगद र अवैध विदेशी मुद्रा बोक्ने गतिविधिलाई नियन्त्रण गरी कालोधन तथा तस्करी रोक्न सक्छ । डिजिटल भुक्तानीको व्यापक प्रयोगले सबै कारोबार ट्र्याक गर्न सकिने बनाउँछ, नगद निर्भरता घटाउँछ र यस्ता अपराधलाई न्यूनीकरण गर्छ ।

३. सिंगापुरबाट सुनिल पौडेलको खाता विवरण झिकाउन विशेष अदालतको आदेश https://www.onlinekhabar.com/2026/02/1878091/special-court-orders-to-retrieve-sunil-poudels-account-details-from-singapore

विशेष अदालतले राष्ट्रिय सूचना प्रविधि केन्द्रका पूर्व कार्यकारी निर्देशक सुनिल पौडेलको सिंगापुरस्थित युनाइटेड ओभरसिज बैंकमा रहेको खाता विवरण झिकाउन अख्तियार दुरुपयोग अनुसन्धान आयोगलाई आदेश दिएको छ। पौडेलमाथि सरकारी ठेक्का र सफ्टवेयर खरिदमा घुस लिएर २३ करोड ७५ लाख रुपैयाँ गैरकानुनी रूपमा कमाएर विदेशी बैंकमा लुकाएको आरोप लागेको छ। यो घटनाले भ्रष्टाचारबाट कमाएको कालोधन विदेशमा लुकाउने प्रवृत्ति र मनी लाउन्डरिङको जोखिमलाई उजागर गरेको छ। नोट खारेजीको आवश्यकता छ किनकि यसले ठूला नगद कारोबार र अवैध रकमको प्रवाह नियन्त्रण गरी यस्ता विदेशी खाता तथा ब्ल्याक मनी रोक्न मद्दत गर्छ। डिजिटल भुक्तानीको व्यापक प्रयोगले सबै लेनदेन ट्र्याक गर्न सकिने रेकर्ड बनाउँछ, पारदर्शिता बढाउँछ र भ्रष्टाचार तथा कालोधनलाई न्यूनीकरण गर्छ।

४. पूर्वसचिव घिमिरेसँग डेढ लाख धरौटी माग
https://www.onlinekhabar.com/2026/02/1878046/bail-of-rs-1-5-lakh-demanded-from-former-secretary-ghimire

विशेष अदालतले पोखरा विमानस्थल निर्माणमा भ्रष्टाचारको मुद्दामा मुछिएका पूर्वसचिव सुशील घिमिरेसँग डेढ लाख रुपैयाँ धरौटी मागेर छाड्ने आदेश दिएको छ। अख्तियार दुरुपयोग अनुसन्धान आयोगले यो मुद्दामा घिमिरेसहित पूर्वमन्त्रीहरू र अन्यलाई समेत जोडेर ८ अर्ब ३६ करोड रुपैयाँ विगो माग दाबी गरेको थियो। यो घटनाले सरकारी ठेक्का र निर्माणमा ठूलो आर्थिक अनियमितता तथा कालोधनको प्रयोगलाई उजागर गरेको छ। नोट खारेजीको आवश्यकता छ किनकि यसले ठूला नगद कारोबार र अवैध कोषको प्रवाह नियन्त्रण गरी यस्ता भ्रष्टाचार रोक्न सक्छ। डिजिटल भुक्तानीको व्यापक प्रयोगले सबै लेनदेन ट्र्याक गर्न सकिने बनाउँछ, पारदर्शिता बढाउँछ र कालोधन तथा अनियमिततालाई न्यूनीकरण गर्छ।

५. निर्वाचनका लागि चीनले ४० लाख डलर सहयोग गर्ने https://www.onlinekhabar.com/2026/02/1878009/china-to-provide-4-million-for-election

यसले नेपालको निर्वाचन तथा विकास खर्चमा विदेशी सहायतामा निर्भर रहनुपर्ने बाध्यतालाई उजागर गर्छ, किनकि आन्तरिक राजस्व संकलन अपेक्षित लक्ष्यभन्दा कम हुँदा बजेट घाटा पूर्ति गर्न यस्तो सहयोग आवश्यक पर्छ। यदि नोट खारेजी गरियो भने ठूला नगद कारोबार नियन्त्रण भई कालोधन तथा कर छली घट्छ, जसले कर आधार विस्तार गर्छ र राजस्व संकलनमा उल्लेखनीय वृद्धि हुन सक्छ। यसबाट सरकारले निर्वाचन जस्ता महत्वपूर्ण खर्चहरू आफैं बेहोर्न सक्ने क्षमता बढ्छ र विदेशी अनुदानमा निर्भरता क्रमशः घटाउँदै लैजान सकिन्छ। डिजिटल भुक्तानीको व्यापक प्रयोगले पनि ट्रान्जेक्सन ट्र्याकिङ गरी कर संकलन प्रभावकारी बनाउँछ, जसले स्वतन्त्र र आत्मनिर्भर अर्थतन्त्र निर्माणमा सहयोग पुग्छ।

६. साम्बाले भनिन् – उपचार खर्च जुट्यो
https://www.onlinekhabar.com/2026/02/1878007/samba-said-the-treatment-expenses-have-been-met

नेपाली राष्ट्रिय महिला फुटबल टोलीकी कप्तान सावित्रा भण्डारी ‘साम्बा’ले घुँडाको जटिल चोट (एसीएल र एमसिएल) को उपचारका लागि कुल ८० हजार अमेरिकी डलर आवश्यक पर्दा सार्वजनिक अपिल गर्नुपरेको छ, जसमा नेपाली खातामा एक करोडभन्दा बढी र विदेशी प्लाटफर्ममा ४५ लाख रुपैयाँ जम्मा भएको छ। राष्ट्रिय खेलाडीले यस्तो अवस्थामा सरकारबाट कुनै सहयोग नपाई जनताको दान र सहयोगमा निर्भर रहनुपर्ने बाध्यता देखिन्छ, जसले राज्यको खेलकुद क्षेत्रमा बजेट अभाव र प्राथमिकताको कमी उजागर गर्छ। यदि नोट खारेजी गरियो भने ठूला नगद कारोबार नियन्त्रण भई कालोधन तथा कर छली घट्छ, जसले कर संकलनमा उल्लेखनीय वृद्धि हुन्छ र सरकारसँग राष्ट्रिय खेलाडीहरूको उपचार जस्ता आवश्यक खर्च बेहोर्ने आर्थिक क्षमता बढ्छ। यसबाट राष्ट्रिय हिरोहरूलाई सार्वजनिक अपिल गर्नुपर्ने पीडा अन्त्य हुन्छ र उनीहरूलाई सम्मानजनक रूपमा राज्यबाटै सहयोग प्राप्त हुन्छ। 

७. काठमाडौंमा जडिबुटी व्यापारीको अपहरण, तीन जना पक्राउ https://www.setopati.com/social/382778

काठमाडौंमा जडिबुटी व्यापारी पूर्णबहादुर बोहरालाई अपहरण गरेको आरोपमा प्रहरीले तीन जनालाई पक्राउ गरेको छ, जसमा टेकुको रोडलाइन प्यालस होटल कोठा नम्बर १०५ मा बन्धक बनाइएको थियो। यो घटनाले व्यापारिक क्षेत्रमा ठूलो रकमको नगद कारोबार हुने सम्भावनालाई उजागर गर्छ। नोट खारेजीको आवश्यकता छ किनकि यसले ठूला नगद लेनदेन नियन्त्रण गरी अपहरण, फिरौती वा कालोधनसँग सम्बन्धित गतिविधि रोक्न मद्दत गर्छ। डिजिटल भुक्तानीको व्यापक प्रयोगले सबै कारोबार ट्र्याक गर्न सकिने रेकर्ड बनाउँछ, पारदर्शिता बढाउँछ र नगदमा आधारित अपराध तथा कर छलीलाई न्यूनीकरण गर्छ। यसबाट अर्थतन्त्रमा विश्वास बढ्छ र अवैध गतिविधि घट्छ।

८. हेटौंडा यातायात कार्यालयका अधिकृत सहित दुई जना घुससहित पक्राउ https://www.setopati.com/social/382747

हेटौंडा यातायात कार्यालयमा घुस लिँदै गर्दा अधिकृतसहित दुई जना पक्राउ परेका छन्, जसमा ठूलो रकमको नगद घुसको कारोबार भएको घटनाले सरकारी कार्यालयमा नगद-केन्द्रित भ्रष्टाचारको जोखिमलाई उजागर गरेको छ। यो घटनाले दैनिक प्रशासनिक काममा पनि ठूलो नगद लेनदेन हुने र यसबाट कालोधन तथा कर छलीको सम्भावना बढ्ने देखाउँछ। नोट खारेजीको आवश्यकता छ किनकि यसले ठूला नगद कारोबार नियन्त्रण गरी सरकारी पदाधिकारीहरूबाट हुने घुस तथा अवैध धनको प्रवाह रोक्न मद्दत गर्छ। डिजिटल भुक्तानीको व्यापक प्रयोगले सबै लेनदेन ट्र्याक गर्न सकिने रेकर्ड बनाउँछ, पारदर्शिता बढाउँछ र भ्रष्टाचार तथा नगदमा आधारित अनियमिततालाई न्यूनीकरण गर्छ। यसबाट सरकारी प्रणालीमा विश्वास बढ्छ र राजस्व संकलन प्रभावकारी हुन्छ।

९. लागूऔषध सहित ३ जना पक्राउ
https://nepalpress.com/2026/02/24/696353/three-arrested-with-illegal-drugs/

धरान उपमहानगरपालिका वडा नं. ८ तीनकुनेबाट प्रहरीले ५९० ट्याब्लेट ट्रामाडोल र ५९० डिकोलिक्ससहित दुई जना युवकलाई पक्राउ गरेको छ भने झापाको बुद्धशान्ति गाउँपालिका-३ किरात पार्कबाट १ ग्राम १० मिलिग्राम ब्राउन सुगरसहित एक जनालाई पक्राउ गरिएको छ। यो घटनाले लागूऔषध कारोबारमा नगद-केन्द्रित लेनदेन र अवैध धनको प्रयोगको सम्भावना उच्च रहेको देखाउँछ, जसले कालोधन तथा मनी लाउन्डरिङलाई बढावा दिन सक्छ। नोट खारेजीको आवश्यकता छ किनकि यसले ठूला नगद कारोबार नियन्त्रण गरी लागूऔषध जस्ता अवैध व्यापारमा प्रयोग हुने कालोधनको प्रवाह रोक्न मद्दत गर्छ। डिजिटल भुक्तानीको व्यापक प्रयोगले सबै लेनदेन ट्र्याक गर्न सकिने रेकर्ड बनाउँछ, पारदर्शिता बढाउँछ र नगदमा आधारित अपराध तथा कर छलीलाई न्यूनीकरण गर्छ। यसबाट अर्थतन्त्रमा विश्वास बढ्छ र अवैध गतिविधि घटाउँदै लैजान सकिन्छ।

१०. जनार्दनको २१ बुँदे प्रतिबद्धता- भ्रष्टाचारविरुद्ध लड्नेदेखि रुकुमको गरिबी अन्त्य गर्नेसम्म https://nepalpress.com/2026/02/24/696562/janardans-21-point-commitment-from-fighting-corruption-to-ending-poverty-in-rukum/

भाषणले मात्र होइन, ठोस नीति र कार्यान्वयनले मात्र सुशासन र आर्थिक सुधार सम्भव छ। नेपालमा कालोधन, भ्रष्टाचार र कर छली रोक्न ठूला नोट खारेजी अगाडि बढाउनुपर्छ। यसले नगद कारोबार नियन्त्रण गरी कर संकलन बढाउँछ, राजस्व वृद्धि हुन्छ र विदेशी सहायता तथा दानमा निर्भरता घट्छ। डिजिटल भुक्तानीलाई अनिवार्य बनाएर ट्रान्जेक्सन ट्र्याक गर्न सकिने बनाउनुपर्छ। यो भाषण होइन, इच्छाशक्ति र नीतिको कुरा हो।