काठमाडौंको गौशाला क्षेत्रमा कार र ट्याक्सी प्रयोग गरेर युवती सप्लाइ गर्दै अवैध यौनधन्दा सञ्चालन गरेको आरोपमा प्रहरीले चार पुरुष र १२ युवती गरी १६ जनालाई पक्राउ गरेको छ। सामाजिक सञ्जालमार्फत ग्राहक खोज्ने, रकमको बार्गेनिङ गर्ने र सहमति भएपछि होटलसम्म युवती पुर्याउने कार्य भइरहेको प्रहरी अनुसन्धानबाट खुलेको छ। प्रहरीले यौनधन्दामा प्रयोग भएको कार र ट्याक्सी नियन्त्रणमा लिएको छ भने मोबाइलमा भएका कुराकानी र आर्थिक लेनदेनसम्बन्धी प्रमाणसमेत फेला पारेको जनाएको छ।
मानव बेचबिखन तथा यौन व्यवसायसँग सम्बन्धित अवैध गतिविधिहरूमा प्रायः नगद कारोबारको प्रयोग हुने गरेको पाइन्छ। नगदमार्फत हुने भुक्तानीले रकमको स्रोत र प्रयोग लुकाउन सजिलो बनाउँछ, जसका कारण यस्ता आपराधिक सञ्जाल लामो समयसम्म सञ्चालन हुन सक्छन्। नोटको प्रयोग विभिन्न अपराधका लागि उपयोगी माध्यम बन्ने हुँदा नोट खारेजीको आवश्यकता रहेको छ। सामान्य नागरिकका दैनिक खर्च, किनमेल र सेवा भुक्तानीका लागि भने क्यूआर कोड, पीओएस मेसिन, मोबाइल बैंकिङ तथा डेबिट कार्डजस्ता डिजिटल साधनले सहज रूपमा नोटको स्थान लिन सक्छन्।
त्यसैले सरकारले डिजिटल भुक्तानी प्रणालीलाई थप विस्तार गर्दै नगद प्रयोगलाई क्रमिक रूपमा घटाउने नीति लिनुपर्ने आवश्यकता देखिन्छ। आर्थिक कारोबारको डिजिटल अभिलेख रहँदा मानव बेचबिखन, यौनधन्दा तथा अन्य अवैध गतिविधिमा हुने आर्थिक लेनदेनको निगरानी गर्न सजिलो हुन्छ। डिजिटल अर्थतन्त्रको विस्तारले पारदर्शिता बढाउनुका साथै अपराध नियन्त्रणमा पनि सहयोग पुर्याउन सक्ने अपेक्षा गर्न सकिन्छ।
