१. पाँच महिनामा सिराहामा ७ करोडभन्दा बढीका अवैध सामान बरामद
सिराहामा चालु आर्थिक वर्षको पछिल्लो पाँच महिनामा सुरक्षा निकायले ७ करोड रुपैयाँभन्दा बढी मूल्यका अवैध सामान बरामद गरेको छ। भारतसँगको खुला सीमाबाट भन्सार छली गरी ल्याइएका कपडा, किराना सामग्री, मोटरसाइकलका पार्टपुर्जा, इलेक्ट्रोनिक सामान, औषधिलगायत विभिन्न वस्तुहरू सशस्त्र प्रहरी, नेपाल प्रहरी र भन्सार कार्यालयको संयुक्त निगरानीका क्रममा नियन्त्रणमा लिइएको हो। अवैध आयात तथा राजस्व छली नियन्त्रणका लागि सीमाक्षेत्रमा निगरानी थप कडा बनाइएको जनाइएको छ।
२. घुस रकमसहित सिराहाको सब-डिभिजन वन कार्यालय प्रमुख पक्राउ
सिराहाको सब-डिभिजन वन कार्यालयका प्रमुखलाई सेवाग्राहीसँग १२ हजार घुस लिइरहेको अवस्थामा अख्तियार दुरुपयोग अनुसन्धान आयोगको टोलीले पक्राउ गरेको छ। काठ उद्योगले विभिन्न स्थानबाट ल्याएको काठको लागि उद्योगीसँग तीन ट्रक काठको चारचार हजारका दरले घुस मागेको उजुरीपछि अख्तियारले निगरानी गरी उनलाई घुस रकमसहित नियन्त्रणमा लिएको हो। पक्राउ परेका अधिकृतमाथि भ्रष्टाचारसम्बन्धी कानुनअनुसार थप अनुसन्धान अघि बढाइएको छ।
३. सिन्धुली र सुनसरीबाट लागूऔषधसहित तीन जना पक्राउ
नेपाल प्रहरीले सिन्धुली र सुनसरीमा छुट्टाछुट्टै कारबाही गर्दै तीन जनालाई लागूऔषधसहित पक्राउ गरेको छ। उनीहरूको साथबाट ब्राउन सुगरलगायत प्रतिबन्धित लागूऔषध बरामद गरिएको प्रहरीले जनाएको छ। पक्राउ परेकामाथि लागूऔषध नियन्त्रण ऐनअन्तर्गत अनुसन्धान अघि बढाइएको छ।
४. गढीमाई नगरपालिकाका मेयरसहित ३ जनाविरुद्ध भ्रष्टाचार मुद्दा
अख्तियार दुरुपयोग अनुसन्धान आयोगले रौतहटको गढीमाई नगरपालिकाका मेयर श्यामप्रसाद यादव, तत्कालीन प्रमुख प्रशासकीय अधिकृत रन्जितकुमार यादव तथा इन्जिनियर मनोजकुमार यादवसहित एक निर्माण कम्पनीविरुद्ध विशेष अदालतमा भ्रष्टाचार मुद्दा दायर गरेको छ। नदीजन्य पदार्थ उत्खननसम्बन्धी ठेक्का प्रक्रियामा कानुनविपरीत कार्य गरी राज्यलाई २ करोड ७५ लाख रुपैयाँभन्दा बढी नोक्सानी पुर्याएको आरोप लगाइएको छ। आयोगले सोही बराबरको बिगो, जरिवाना तथा सजायको माग गर्दै मुद्दा दायर गरेको जनाएको छ।
५. काभ्रेपलाञ्चोकमा ब्राउन सुगरसहित पाँच जना पक्राउ
काभ्रेपलाञ्चोकको रोशी गाउँपालिकामा सवारी जाँचका क्रममा बर्दिबासबाट काठमाडौंतर्फ आउँदै गरेको बागमती प्रदेश ०१–०३४ च ६५९४ नम्बरको कारबाट पाँच जनालाई ब्राउन सुगरसहित पक्राउ गरिएको छ। दोलखाको भीमेश्वर नगरपालिका–७ की २० वर्षीया रितु जैसीले शरीरमा लुकाएर ल्याएको ६०.०६ ग्राम (प्लास्टिकसहित) तथा ५६.७५ ग्राम (प्लास्टिकबाहेक) ब्राउन सुगर बरामद भएको प्रहरीले जनाएको छ। पक्राउ परेकामध्ये दुई जनाको लागूऔषध सेवन परीक्षण पनि पोजिटिभ आएको छ भने सबैमाथि थप अनुसन्धान भइरहेको छ।
६. धनुषामा विभिन्न मुद्दाका ११ फरार प्रतिवादी पक्राउ
धनुषा प्रहरीले विभिन्न अपराधमा अदालतबाट सजाय तथा जरिवाना तोकिएपछि फरार रहेका ११ जना प्रतिवादीलाई विशेष अभियान सञ्चालन गरी पक्राउ गरेको छ। पक्राउ परेका व्यक्तिहरूलाई अदालतको फैसला कार्यान्वयनका लागि सम्बन्धित निकायमा उपस्थित गराइएको प्रहरीले जनाएको छ। फरार प्रतिवादी खोजी तथा पक्राउ अभियानलाई निरन्तर सञ्चालन गरिने र कानुनी फैसला कार्यान्वयनलाई प्रभावकारी बनाइने प्रहरीको भनाइ छ।
७. कटुवा पेस्तोल, गोली र नगदसहित रौतहटमा एक पक्राउ
रौतहटको गरुडा नगरपालिका–५ झन्झपुलस्थित एक मदिरा पसलमा शंकास्पद अवस्थामा रहेका गरुडा नगरपालिका–९ बिर्ताका करिब ४२ वर्षीय सद्रे आलमलाई प्रहरीले पक्राउ गरेको छ। शरीर खानतलासी गर्दा उनको कम्मरबाट लोड भएको कटुवा पेस्तोल बरामद भएको थियो। अनुसन्धानका क्रममा थप गोली, हतियार तथा नगद समेत लुकाइराखेको खुलेपछि प्रहरीले ती सामग्री पनि बरामद गरेको जनाएको छ। घटनाबारे थप अनुसन्धान भइरहेको प्रहरीले जनाएको छ।
८. सेवाग्राहीको रकमबाट २० प्रतिशत घुस मागेको आरोपमा दुई पक्राउ
सप्तरीमा खोपकर्तालाई सेवा वापत प्राप्त हुने भुक्तानी रकमबाट २० प्रतिशत कमिसन (घुस) मागेको आरोपमा अख्तियार दुरुपयोग अनुसन्धान आयोगले कामु कार्यालय प्रमुख डा. राम पवित्र दास र हलुका सवारी चालक भोगेन्द्र यादवलाई पक्राउ गरेको छ। आयोगको इटहरी कार्यालयबाट खटिएको टोलीले सेवाग्राहीको उजुरीका आधारमा उनीहरूलाई नियन्त्रणमा लिई भ्रष्टाचारसम्बन्धी कसुरमा अनुसन्धान अघि बढाएको जनाएको छ।
९. सुन सफा गरिदिने बहानामा ठगी गर्ने दुई भारतीय नागरिक पक्राउ
उदयपुरमा सुन सफा गरिदिने भन्दै सर्वसाधारणलाई झुक्याई ठगी गर्ने कार्यमा संलग्न रहेको आरोपमा दुई भारतीय नागरिकलाई प्रहरीले पक्राउ गरेको छ। उनीहरूले सुनमा रसायन प्रयोग गरी साटफेर तथा ठगी गर्ने शैली अपनाएको प्रारम्भिक अनुसन्धानबाट खुलेको प्रहरीले जनाएको छ। पक्राउ पर्नेहरूमा भारतको बिहार राज्यका गोबिन्द कुमार साह र सचिन साह रहेका छन् । घटनामा प्रयोग भएका सामग्री समेत बरामद गरिएको छ र उनीहरूमाथि थप अनुसन्धान भइरहेको छ।
१०. ठमेलमा अनैतिक गतिविधिमा संलग्न तीन विदेशी महिला पक्राउ
काठमाडौंको ठमेल क्षेत्रमा प्रहरीले तीन विदेशी महिलालाई पक्राउ गरेको छ। उनीहरुले विदेशी तथा स्वदेशी पर्यटकलाई दुःख हैरानी दिएको र प्रहरीमाथि नै अभद्र व्यवहार गरेको आरोपमा तीन युगान्डाली महिलालाई पक्राउ गरी सार्वजनिक गरेको हो । उनीहरुलाई थप अनुसन्धानका लागि जिल्ला प्रशासन कार्यालय काठमाडौँबाट सात दिनको म्याद थप गरी अनुसन्धान भइरहेको प्रहरीले जनाएको छ।
माथिका १० वटै घटनाले फरक-फरक प्रकृतिका अपराध, भ्रष्टाचार, तस्करी, घुसखोरी, लागूऔषध कारोबार, ठगी तथा अवैध आर्थिक गतिविधि देखाए पनि अधिकांश घटनाको साझा आधार नगदमा आधारित अर्थतन्त्र रहेको देखिन्छ। भन्सार छली, घुस लेनदेन, लागूऔषध कारोबार, अवैध हतियार, ठगीबाट प्राप्त रकम तथा भ्रष्टाचारबाट कमाएको सम्पत्ति लुकाउन नगद सबैभन्दा सहज माध्यम बन्छ, किनकि नगदको वास्तविक स्रोत र गन्तव्य सहजै पत्ता लगाउन सकिँदैन। यही कारण अपराधी र भ्रष्टाचारीले नगदलाई प्राथमिकता दिने गर्छन्। त्यसैले अपराध भएपछि पक्राउ गर्नेभन्दा अपराध सञ्चालन गर्न आवश्यक पर्ने नगदको प्रयोग नै सीमित गर्नु दीर्घकालीन समाधान हुन सक्छ।
त्यसैले सरकारले चरणबद्ध रूपमा नोट खारेजीको नीति अघि बढाई सबै पसल तथा व्यवसायमा डेबिट कार्ड, क्यूआर, पीओएस मेसिन र अन्य डिजिटल भुक्तानी प्रणाली अनिवार्य गर्न आवश्यक देखिन्छ। दैनिक उपभोगका सामान खरिद, यातायात, औषधि, होटल तथा अन्य सामान्य कारोबार डिजिटल माध्यमबाट सहज रूपमा सञ्चालन गर्न सकिने भएकाले सर्वसाधारणको दैनिक जीवन प्रभावित हुँदैन। बरु प्रत्येक कारोबारको डिजिटल अभिलेख रहने हुँदा राजस्व चुहावट, घुस, कालोधन, तस्करी, लागूऔषध कारोबार, ठगी तथा अन्य आर्थिक अपराध नियन्त्रण गर्न राज्यलाई प्रभावकारी सहयोग पुग्न सक्छ। नोट खारेजीसँगै अनिवार्य डिजिटल भुक्तानी प्रणाली लागू गर्न सके पारदर्शी अर्थतन्त्र निर्माण, अपराध नियन्त्रण र सुशासन प्रवर्द्धनतर्फ महत्वपूर्ण कदम हुन सक्छ।