केन्द्रीय कारागारबाट भाग्न सफल भएका कैदी नीरबहादुर गुरुङलाई प्रहरीले पुनः पक्राउ गरेको छ। उनलाई लागुऔषध खैरो हेरोइन मुद्दामा ५ वर्ष कैद सजाय तोकिएको थियो। कारागारबाट फरार भएपछि सुरक्षाकर्मीले विभिन्न स्थानमा खोजी अभियान सञ्चालन गरेका थिए। अन्ततः उनलाई पक्राउ गरी पुनः कारागारमा फर्काइएको छ। घटनाबारे थप अनुसन्धान भइरहेको र फरार हुन कसरी सफल भए भन्ने विषयमा पनि सुरक्षा निकायले अध्ययन गरिरहेको जनाएको छ।
फरार भएका व्यक्तिहरूले लुकेर बस्न, सहयोगीहरू जुटाउन तथा विभिन्न अवैध गतिविधि सञ्चालन गर्न प्रायः नगद रकमको सहारा लिने गर्छन्। नगदको स्रोत तथा प्रयोगको अभिलेख नहुने भएकाले अपराधीलाई पहिचान गर्न कठिन हुन्छ। यदि अधिकांश आर्थिक कारोबार डिजिटल प्रणालीमा आधारित हुने हो भने फरार व्यक्तिको गतिविधि तथा खर्चको ट्र्याकिङ गर्न सजिलो हुन सक्छ। सामान्य जनजीवनका लागि भने नगदको आवश्यकता घटिसकेको छ। क्यूआर भुक्तानी, मोबाइल बैंकिङ, डेबिट कार्ड तथा पीओएस मेसिनमार्फत दैनिक उपभोगका वस्तु खरिद तथा सेवा भुक्तानी सजिलै गर्न सकिन्छ। नोटको प्रयोग अपराधीका लागि उपयोगी भए पनि सर्वसाधारणका लागि त्यसको विकल्प उपलब्ध भइसकेको छ।
त्यसैले सरकारले नोट खारेजीको दीर्घकालीन योजना अघि बढाउनुपर्ने आवश्यकता देखिन्छ। नगद कारोबारलाई क्रमशः न्यून गर्दै डिजिटल भुक्तानीलाई अनिवार्य बनाउने, बैंकिङ पहुँच विस्तार गर्ने तथा सबै व्यवसायमा क्यूआर र पीओएस प्रणाली अनिवार्य गर्ने नीति लागू गर्न सकिन्छ। यसले फरार अपराधीहरूलाई आर्थिक रूपमा लुक्न र अवैध गतिविधि सञ्चालन गर्न कठिन बनाउनेछ।
