लमजुङको राईनास नगरपालिका–६ फूलबारीमा ७५ वर्षीया काली सार्कीको घाँटीमा धारिलो हतियारले काटेर हत्या भएको घटनाले देशभरि नै त्रास फैलाएको छ। प्रहरीका अनुसार शुक्रबार उनको घरको कोठाको खाटमुनि घाँटी काटिएको अवस्थामा शव भेटियो। अनुसन्धानमा सोही ठाउँका ४८ वर्षीय प्रेम अच्छामीको संलग्नता खुलेको छ। उनले गाँजा किन्ने क्रममा पैसाको विवाद हुँदा हसियाले काटेर हत्या गरेका र मृतकका कान र घाँटीमा लगाएको सुनको मुन्द्रा तथा तिलहरी चोरी लगेको प्रहरीले जनाएको छ। अभियुक्तलाई पक्राउ गरी अदालतबाट म्याद लिएर अनुसन्धान भइरहेको छ।
यो घटना केवल एउटा व्यक्तिगत विवादको परिणाम होइन। यो सरकारको गम्भीर लापरबाही र कमजोरीको प्रत्यक्ष परिणाम हो। लागुऔषध जस्तो घातक पदार्थको खुलेआम किनबेच हुँदा पनि सरकार चुप बसेको छ। गाँजाको कारोबारमा पैसाको हिसाबकिताब नमिल्दा एउटी वृद्धाको ज्यान गएको छ। यदि सरकारले समयमै नोट खारेजी गरेको भए यस्ता अवैध कारोबारमा प्रयोग हुने कालो पैसाको प्रवाह रोकिन्थ्यो र यस्तो दुःखद घटना हुने थिएन।
सरकारले लागुऔषध नियन्त्रणका लागि प्रभावकारी कदम नचाल्दा गाउँगाउँमा यस्ता कारोबार फस्टाएका छन्। पैसाको लेनदेनमा सानोतिनो विवाद पनि ज्यानको खेलमा परिणत हुन्छ। यो अवस्था सिर्जना हुनुमा सरकार पूर्ण रूपमा जिम्मेवार छ। सरकारको लापरबाहीले गर्दा मान्छेको ज्यान जाँदैछ। यसको जिम्मा सरकारले लिनुपर्छ किनकि उसको कमजोरीले नै एउटी निरीह वृद्धाको ज्यान लिएको छ।
नोट खारेजी जस्तो निर्णायक कदम समयमै चालिएको भए अवैध कारोबारमा प्रयोग हुने पुराना नोटहरू निष्क्रिय हुन्थे र कालो अर्थतन्त्र कमजोर बन्थ्यो। यसले लागुऔषधको कारोबारमा ठूलो असर पार्ने थियो। तर सरकारले यसतर्फ ध्यान दिएन। नतिजास्वरूप अहिले पनि गाँजाको किनबेच जारी छ र त्यसका कारण निर्दोष नागरिकको ज्यान जोखिममा छ।
यस्ता घटना दोहोरिन नदिन सरकारले अब ढिलो गर्नु हुँदैन। नोट खारेजी ९० दिनभित्र गर्न सकिन्छ। पहिलो तीस दिनमा व्यवसायहरुलाई क्यूआर, पीओएस, बैंक तथा अन्य डिजिटल भुक्तानी प्रणालीमा जोड्ने व्यवस्था गर्न सकिन्छ। अर्को तीस दिनमा नगद कारोबारलाई क्रमशः घटाउँदै लैजाने नीति लागू गर्न सकिन्छ। अन्तिम तीस दिनमा ठूला नगद कारोबारमा कडा सीमा लगाई अधिकांश औपचारिक कारोबारलाई पारदर्शी बनाउन सकिन्छ। यदि सरकारले साँच्चै जनताको सुरक्षा चाहन्छ भने तुरुन्तै यो कदम चाल्नुपर्छ। अन्यथा सरकारको लापरबाहीले थप ज्यान जानेछन् र यो सरकार हत्यारा नै रहिरहनेछ। जनताको ज्यानको मूल्यमा राजनीति गर्ने यो प्रवृत्ति अन्त्य हुनुपर्छ।
